Dosya ve Batarya
Bilgisayarın Batarya Sağlığını Rapor Alma
Bir dizüstü bilgisayarın "eskimiş" gibi görünmesinin arkasındaki en sık sebep işlemci değil, bataryadır. Ancak "iki saatte bitiyor" gibi bir izlenim ölçülebilir bir veri değildir. Neyse ki hem Windows hem de macOS, bataryanın fabrika kapasitesini, bugünkü kapasitesini ve şarj çevrim sayısını gösteren yerleşik araçlar barındırır. Aşağıdaki adımlarla kendi batarya sağlık raporu dosyanızı üretip, tahmin yerine sayılarla karar verebilirsiniz.
Önce Terimler: Neyi Ölçüyoruz?
- Tasarım kapasitesi (Design Capacity): Bataryanın üretildiği gündeki teorik enerji kapasitesi, genelde mWh cinsinden.
- Tam şarj kapasitesi (Full Charge Capacity): Bataryanın bugün %100 doluyken gerçekten depolayabildiği enerji.
- Sağlık oranı: Tam şarj kapasitesi ÷ tasarım kapasitesi × 100. Örneğin 50.000 mWh tasarım kapasitesine karşı 41.000 mWh ölçülüyorsa sağlık yaklaşık %82'dir.
- Çevrim sayısı (Cycle Count): Toplam %100'lük deşarj eşdeğeri. Günde iki kez %50 harcamak bir çevrim sayılır.
Windows'ta Batarya Raporu Almak
- Komut istemini yönetici olarak açın. Başlat menüsüne cmd yazın, "Komut İstemi" üzerinde sağ tıklayıp "Yönetici olarak çalıştır" seçeneğini kullanın. Windows Terminal veya PowerShell de olur.
- Komutu girin: powercfg /batteryreport yazıp Enter'a basın. Ekranda raporun kaydedildiği yol görünür; genelde C:\Users\KullanıcıAdı\battery-report.html olur.
- Kendi konumunuzu belirtmek isterseniz powercfg /batteryreport /output "C:\Users\KullanıcıAdı\Desktop\batarya.html" şeklinde yazın. Masaüstünde bulmak, dosya klasörlerini karıştırmaktan daha pratiktir.
- Dosyayı tarayıcıda açın. HTML dosyasına çift tıklamanız yeterli; internet bağlantısı gerekmez.
- Installed batteries bölümünü inceleyin. Burada DESIGN CAPACITY ve FULL CHARGE CAPACITY yan yana durur. İki sayıyı bölerek sağlık oranını hesaplayın.
- Battery capacity history tablosuna bakın. Windows, son haftalara ait tam şarj kapasitesini listeler; düşüşün ne kadar hızlı olduğunu buradan görürsünüz. Tek bir ölçüm değil, eğilim önemlidir.
- Battery life estimates kısmını karşılaştırın. "At full charge" sütunu bugünkü tahmini kullanım süresini, "At design capacity" ise sıfır günündeki süreyi verir. Aradaki fark, pratikte kaybettiğiniz dakikaları gösterir.
- Ek olarak powercfg /energy komutu, uyku ve güç yönetimi hatalarını listeleyen ayrı bir rapor üretir. Batarya sağlıklı olduğu halde şarj erken bitiyorsa buradaki uyarılar yol gösterir.
Mac'te Batarya Durumunu Görmek
- Hızlı yol: Elma menüsü → "Sistem Ayarları" → "Batarya" → "Batarya Sağlığı" satırındaki bilgi simgesi. Burada durum ve maksimum kapasite yüzdesi yazar.
- Detaylı yol: Elma menüsü → "Bu Mac Hakkında" → "Ek Bilgi" / "Sistem Raporu" → sol listeden "Güç". Bu ekranda çevrim sayısı, durum, tam şarj kapasitesi ve şarj adaptörü bilgileri birlikte listelenir.
- Durum etiketini okuyun. "Normal" beklenen aralıkta demektir; "Servis Önerilir" ise kapasite ya da iç direnç eşiğin altına inmiştir.
- Çevrim sayısını modelinizin sınırıyla karşılaştırın. Apple, model bazlı maksimum çevrim değerlerini destek sayfalarında yayımlar; kendi modelinizin değerine bakıp oranı hesaplayın.
- Optimize edilmiş şarj ayarı açıksa Mac bazen %80 civarında bekletir. Bu bir arıza değil, kasıtlı bir yaşlanma frenidir.
İki Platformun Karşılaştırması
| Özellik | Windows (powercfg) | macOS (Sistem Raporu) |
| Sayısal kapasite (mWh) | Var, tasarım + güncel | Var, mAh cinsinden |
| Yüzde olarak sağlık | Elle hesaplanır | Doğrudan gösterilir |
| Çevrim sayısı | Bazı sürücülerde 0 görünebilir | Güvenilir şekilde raporlanır |
| Geçmiş kullanım verisi | Haftalık tablo halinde | Son 24 saat / 10 gün grafiği |
|
|